Vijf dagen werken per week? Dan liefst anderhalve dag op kantoor en de rest thuis

Een greep uit de actuele wervingsteksten van uitzendbureau YoungCapital: „Zodra je de werkzaamheden goed beheerst, is het bij een fulltime werkweek mogelijk om drie dagen thuis te werken” (gezocht wordt een klantadviseur Levensverzekeringen NN Rotterdam). „Bij bewezen zelfstandigheid kun je in overleg met je leidinggevende deels thuiswerken: 1 à 2 dagen per week” (administratief medewerker Belastingdienst Zwolle). En voor een hbo-plus marketingfunctie als Key Accountmanager Mondzorg prijkt naast een „eigen sportschool” op Werken.nl: „Geniet van een optimale werkprivébalans door flexibele uren”.
Het recht op thuiswerken is er gaandeweg ingeslopen sinds de coronapandemie. Inmiddels is het niet meer weg te denken uit cao-onderhandelingen of personeelsadvertenties. Direct na het uurloon wil de sollicitant weten hoeveel uren hij of zij thuis mag werken.
Uit een studie die Rabo Research afgelopen mei publiceerde, blijkt dat werknemers in toenemende mate verder van hun werk wonen – een derde woont in een heel andere regio – als er goede ov-verbindingen zijn én ze thuis kunnen werken. Bij de vele grote kantoren in Utrecht en Amsterdam werken volgens dat onderzoek steeds meer mensen die wonen in Arnhem of Nijmegen, Zuidwest‑Overijssel (Deventer), Noordoost‑Brabant (Den Bosch) en Zuidwest‑Gelderland (Betuwe).
Reden voor onderzoekers van Rabo Research om dit jaar in hun jaarlijkse Brede Welvaartsstudie mensen voor het eerst te vragen waar ze het liefst zouden werken: thuis of op kantoor? 7.189 werkenden, uit heel verschillende sectoren, gaven antwoord. Wat blijkt? Bij een fulltime baan willen ze gemiddeld het liefst 1,5 dag per week op kantoor werken en 3,5 dag thuis. Ook deeltijders werken het liefst 30 procent van de tijd op kantoor en 70 procent thuis. „Dat vonden we opmerkelijk”, zegt hoofdonderzoeker Meindert Flikkema, als hoogleraar diensteninnovatie tevens verbonden aan de Vrije Universiteit in Amsterdam.
Met die weekindeling zijn ze het meest productief én kunnen ze de taken thuis het beste combineren met werk, zeggen de ondervraagden. Het ‘fijnst’ zouden ze het vinden om, gemiddeld, 34 procent van de werktijd op kantoor door te brengen.
De uitkomsten zijn relevant omdat werkgevers de laatste tijd duidelijk proberen hun personeel weer vaker op kantoor te krijgen. Sinds de coronapandemie is thuiswerken en online vergaderen gebruikelijk geworden. Maar sommige werkgevers vinden nu dat de verhouding is doorgeschoten.
Negatieve impact
Booking.com won onlangs een rechtszaak van zijn ondernemingsraad die zich verzette tegen de eis dat het personeel 40 procent van de werkweek op kantoor zou komen. Slechts 27 procent van de zevenduizend Bookingmedewerkers komt vrijwillig twee dagen per week op kantoor. De rest doet dat één dag per week of helemaal niet.
De OR verdedigde zijn standpunt door te wijzen op de tijd en het geld die werknemers kwijt zijn aan reizen. Ook zou de plicht 40 procent van de tijd op kantoor te komen „een negatieve impact op hun verzorgende verantwoordelijkheden of gezondheid hebben”. De rechter vond de eis van Booking niettemin redelijk, omdat „onderling contact bevorderlijk is voor de werkcultuur”. Dinsdag werd bekend dat de OR in beroep gaat tegen de uitspraak.
Onderwijl steggelt ABN Amro al maanden met de vakbonden over opname in de cao van de plicht de helft van hun werktijd op kantoor te verschijnen. En VodafoneZiggo wil dat zijn zesduizend medewerkers vanaf januari 60 procent van hun tijd naar kantoor komen. Personeel dat dit niet wil of kan, krijgt een vertrekregeling aangeboden.
Anderhalf jaar geleden was het internetbedrijf nog trots dat het „als eerste” beleid had ontwikkeld voor ‘hybride werken’. Uitgangspunt was dat medewerkers de helft van hun werktijd op kantoor zouden zijn. Thomas Mulder, toen verantwoordelijk voor human resources bij het bedrijf, legde dat in NRC uit: „Thuiswerken heeft voordelen voor de CO2-uitstoot, er is minder kantoorruimte nodig en de work-life balance verbetert.”
Opleiden van junioren schiet erbij in
De meeste werknemers verkiezen inmiddels thuis boven kantoor, concluderen Rabo Research-onderzoekers Flikkema en Jesse Groenewegen – die er nadrukkelijk „geen mening” over hebben of dit goed is of niet. Opvallend is dat in sectoren waarin personeel thuis kán werken, zoals de financiële sector, de ict en de overheid, pakweg de helft het liefst minimaal de helft van de werktijd op kantoor zit. Juist in sectoren waarin mensen niet thuis kúnnen werken – zorg, onderwijs, transport en horeca – zou een grote groep (72 tot 83 procent) dat het liefst meer dan de helft van de werktijd wel graag doen. Flikkema: „In die sectoren is mogelijk minder leergeld betaald met (veel) thuiswerken. En voor het maken van promotie is ‘zichtbaarheid’ er mogelijk minder belangrijk dan in kantooromgevingen.”
:format(webp)/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/11/10155941/web-111126DEN_2038194318_Meindert-Flikkema-1.png)
Meindert Flikkema, hoogleraar diensteninnovatie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam
Leergeld? Zitten er volgens de onderzoekers toch nadelen aan de enorme hang naar werk thuis? Jesse Groenewegen noemt er één: „Junioren opleiden gebeurt minder als medewerkers veel thuis werken. Want je leert van mensen van vlees en bloed. Impliciete kennis doe je op het werk op, en niet in je eentje thuis.”
Opmerkelijk is ook dat jonge werknemers iets liever naar kantoor gaan, of een andere werkomgeving, dan oudere. Van de 51-plussers werkt 44 procent het liefst áltijd thuis en slechts 6 procent altijd op kantoor. Van de 31- tot 50-jarigen werkt 34 procent het liefst altijd thuis en 7 procent altijd op kantoor. Zelfstandigen werken het liefst veel vaker op de zaak dan werknemers.
Saamhorigheid op de werkvloer
Thuiswerken lijkt goed voor het individu, wegens diens vrijheid, maar het ondermijnt het teamspirit, de sociale cohesie, zegt Bas Tomassen, ceo van Colbe (Collective Betterment). Bij dit netwerk van specialisten in wellbeing op het werk zijn arbodiensten, coaches en organisatiedeskundigen aangesloten die samen 65.000 werkgevers als klant hebben.
De klanten van Tomassen kaarten het geregeld aan: ze zien de saamhorigheid op de werkvloer verdwijnen. „Samen iets tot stand brengen, is waardevol. Als je op kantoor komt, elkaar leert kennen, heb je echt een betere relatie met elkaar. Als je het dan een keer moeilijk krijgt – bij een scheiding of andere problemen – houdt de organisatie rekening met je”, legt hij uit. „Mensen die bijna altijd thuis werken, hebben die banden minder. En dan zien we dat sommige werkgevers vier weken na een scheiding zeggen: ‘Goh meid, je moet wel weer gaan leveren’. En wat doet die persoon dan? Zich ziekmelden.„
:format(webp)/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/11/10155943/web-111126DEN_2038194318_Bas_Tomassen-1.png)
Bas Tomassen, ceo van Colbe: „Als je op kantoor komt, elkaar leert kennen, heb je echt een betere relatie met elkaar.”
Door het vele thuiswerken is de anonimiteit op de werkvloer gegroeid, constateren klanten van Tomassen. „Ze zien vaker verweesde werknemers, ik noem dat ’teamloosheid’. Het komt voor dat een alleenstaande thuiswerker in de groepsapp vraagt of het team een keer per maand samen kan lunchen, en dat dan niemand reageert.” Volgens Tomassen is sprake van een harde individualisering. Uiteindelijk, zegt hij, lopen organisaties erdoor vast.
Tomassen vindt het veel moeilijker om iemand ’te lezen’ met wie je online vergadert en overlegt, dan iemand die je in het echt ziet. „En mensen willen gezien worden.” Hij pleit voor meer menselijk contact. Individu én organisatie hebben daar baat bij: „Mensen voelen zich dan meer betrokken. Als tijdens een opdracht of voor een deadline iets extra’s moet worden gedaan, hoeft de leiding niet te leuren met de vraag of er iemand wil bijspringen.”
Zoek weer gemeenschappelijkheid op het werk, is het nadrukkelijke advies van Tomassen. „Voor zowel medewerker als werkgever is dat van belang. Zie elkaar meer en praat meer.”
Het gekke, zegt hij, is dat jongeren in beginsel flexibeler zijn en zich bij veranderingen sneller aanpassen, maar dat het bij de huidige generatie twintigers iets anders ligt. „Omdat ze zich al van jongs af aan spiegelen aan anderen, denk ik, en daardoor onzekerder zijn. Minder weerbaar. Ze raken veel sneller overprikkeld door productie-eisen en deadlines.”
Lees ook
Het thuiswerken wordt langzaam de nek omgedraaid. Niet omdat kantoor de plek is waar je moet en wilt zijn, maar omdat de baas het je verplicht
:format(webp)/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/11/09122021/091126MID_2038378639_101126ECO_japke_WEB-Tomas-Schats.jpg)
Daar moet je volgens Tomassen al bij hun binnenkomst het gesprek over aangaan. Zeg iets als: „Je begint hier nu, maar je zult over een half jaar of een jaar heel moe zijn. Dat is niet gek, daar moet je niet van opkijken. Leer je rustmomenten te pakken en wees mild voor jezelf. Je staat er niet alleen voor.”
Uiteindelijk hoeven medewerkers die thuis werken, overprikkeld raken of van baan veranderen, zich niet per se zorgen te maken over hun toekomst. Tomassen: „We hebben iedereen nodig. Nu bestaat de samenleving uit 75 procent werkenden en een kwart gepensioneerden. Over een paar jaar is de helft met pensioen.”
Maak NRC jouw voorkeursbron op Google
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.
Meer informatie
Kies NRC als voorkeursbron


