Hoe Banksy de liefde voor kleur in een staalstad aanwakkerde

Toen het kunstwerk Season’s Greetings van Banksy in 2018 op een garage in Port Talbot verscheen, was dat het begin van een drie jaar durende saga die ertoe leidde dat het kunstwerk uit de stad werd verwijderd.

Maar na meer dan vijf jaar heeft het een blijvende erfenis achtergelaten: een levendige street art-community.

“Er waren toch mensen die het deden”, aldus staalarbeider en straatartiest Ryan Davies.

“Maar er is geen twijfel mogelijk: toen Banksy in de stad verscheen, was dat het begin van een scène die al een tijdje aan de gang was.”

Iedereen die de staalstad bezoekt, kan niet anders dan de steeds groter wordende verzameling straatkunst opmerken: van indrukwekkende muurschilderingen tot graffitiletters en tagging.

“Port Talbot staat er nu bekend om”, aldus Ryan.

Ryan, al 33 jaar ketelman bij de plaatselijke staalfabriek, begon ruim twee jaar geleden met het schilderen op muren.

Als hij niet aan het werk is, is hij te vinden terwijl hij schildert naast de tweelingbroers Matthew en Aiden Cole. Samen staan ​​ze bekend als THEW Creative.

Op een vrijdagmiddag waren ze bij Margam Football Club, waar ze de opdracht hadden gekregen om een ​​muurschildering te maken op het clubhuis in de schaduw van de hoogovens van de staalfabriek.

Met dreigende massale ontslagen Ryan zei dat het in de staalfabriek een welkome afleiding was van het dagelijkse werk, waar mensen zich “zeer gedemotiveerd” voelden.

“Ik ben bijna 50 en ik heb het geluk dat ik mijn hypotheek heb afbetaald. Maar er zijn ook jongens van in de twintig die net een hypotheek hebben afgesloten, die jonge kinderen hebben en nog een lange weg te gaan hebben tot hun pensioen. Voor hen is het dus heel, heel zenuwslopend,” zei hij.

Ryan zei dat kleurrijke straatkunst in de stad een hoopgevend beeld was in moeilijke tijden.

“Je gaat ervan uit dat de stad daadwerkelijk een kans maakt, en dan gaat het niet alleen om de staalfabrieken”, voegde hij toe.

“(Banksy) liet de gewone man beseffen dat het niet alleen asociaal is, kunst is kunst”, aldus Aiden.

“Mensen begonnen te beseffen dat ze kunst in hun tuin, op de muur van hun kinderkamer, op hun voetbalclub en in hun restaurant konden hebben. Het is echt gegroeid en er is momenteel een mooi tafereel gaande in Port Talbot.”

Maar niet iedereen in Port Talbot is er fan van.

“Onlangs werden we door een willekeurige oude man ervan beschuldigd dat we de boel op een derdewereldland lieten lijken. Dat is terecht,” aldus Aiden.

“Maar ik denk dat de reactie overwegend positief is”, voegde Ryan toe.

“Je kunt niet iedereen tevreden stellen, hè?”, voegde zijn vriend toe.

Het was in december 2018 dat Season’s Greetings verscheen in de garage van staalarbeider Ian Lewis in Taibach, en na online speculatie werd het al snel opgeëist door de beroemde anonieme straatartiest.

Met een geschatte 20.000 bezoekers massaal om het kunstwerk te zienEr werden verkeersregelaars aangetrokken om het verkeer te regelen en filmster Michael Sheen, die in de buurt opgroeide, betaalde mee aan een beschermend plastic scherm en 24-uursbeveiliging.

Uiteindelijk werd het gekocht door galeriehouder John Brandler en naar een gebouw in het stadscentrum gebracht, zodat het door het publiek kon worden bezichtigd.

Maar toen de overeenkomst om het daar te houden afliep, verhuisde de heer Brandler het in februari 2022 uit Wales.

“Het was een schande”, herinnert Ryan zich.

“Het werd ons afgenomen, een heel rijke man kwam binnen en kocht het, en toen ging het weg.”

Toen dit aan de heer Brandler werd voorgelegd, zei hij dat hij het kunstwerk had gekocht met de bedoeling het in de stad te houden en er een internationaal straatkunstmuseum van te maken. Het idee was echter door de lokale raad afgewezen.

Een woordvoerster van de gemeenteraad van Neath Port Talbot zei destijds: “Er is gesproken over de mogelijkheid om het werk in Port Talbot te laten plaatsvinden, maar de raad werd geïnformeerd dat zij de kosten voor het verplaatsen en installeren op een nieuwe locatie zou moeten betalen, de verzekering zou moeten blijven dekken en een bedrag van ongeveer £ 100.000 per jaar zou moeten betalen voor het uitlenen van het werk.”

De heer Brandler vertelde het volgende over het conflict: “Ik reisde vrijwel elke week naar Wales, wat mij anderhalve dag van mijn werktijd kostte om vergaderingen te houden. Steeds werd ik begroet met de opmerking dat het niet ging gebeuren omdat – en ik citeer – ‘Banksy niet Welsh is’.”

Hij voegde toe dat hij “zo, zo verdrietig” was dat het kunstwerk niet in de stad kon blijven, die volgens hem “heel erg behoefte heeft aan toerisme”.

Ook vijftig kilometer verderop, in Cardiff, is het Banksy-effect voelbaar.

Graffitikunstenaar Amelia Thomas, beter bekend als Unity, zei hierover: “Mensen hebben hun eigen gevoelens over Banksy, maar wat niet betwist kan worden, is dat Banksy ervoor gezorgd heeft dat mensen die op muren schilderen, zich meer gaan gedragen als acceptabel.

“Er zijn veel mensen in Port Talbot die al jaren schilderen en geen enkele erkenning krijgen. Het is dus een beetje raar dat het nodig is dat iemand van buitenaf iets schildert, zodat mensen de lokale bevolking daadwerkelijk kunnen waarderen.”

Amelia groeide op in het landelijke Llanfihangel Talyllyn in Powys en vertelde dat ze altijd al een fascinatie had voor het ‘maken van markeringen op muren’.

“Ik raakte in de problemen omdat niemand anders het deed en het overduidelijk ik was”, zei ze.

Alles veranderde toen ze bij haar neef thuis een graffititijdschrift zag.

“Ik dacht: ‘Oh mijn God, er zijn andere mensen die dit doen, dat is wat mij aantrekt.'”

Nadat ze halverwege de jaren 2000 naar Cardiff verhuisde, vond ze muren waar ze kon schilderen ‘zonder dat ze er moeite voor hoefde te doen’.

“Het is nu veel makkelijker om op straat te schilderen zonder dat mensen je lastig vallen, omdat mensen eraan gewend zijn om het voor zichzelf te zien. Maar er zijn ook plekken waar je kunt zeggen: ‘Ik mag hier zijn, het gaat jou niks aan, laat me met rust’,” zei ze.

Op veel plekken in het Verenigd Koninkrijk zijn er open muren waar kunstenaars kunnen schilderen.

“Dat is een enorme stap vooruit vergeleken met de vorige situatie”, aldus Amelia.

Voor Amelia is het uiten van zichzelf door middel van kunst een manier om haar geestelijke gezondheid te beschermen.

“Het gaat erom het publiek ervan bewust te maken dat dit iets is waar de persoon die schildert, baat bij heeft. Ze doen het niet om jou te irriteren, ze doen het omdat ze het moeten doen, omdat ze zich gedwongen voelen om het te doen en omdat het hen helpt om het hoofd boven water te houden. Want dat is wat het voor mij is,” zei ze.

“Als je schildert, bestaat er niets anders in de wereld. Het is alleen jij en die muur.”

Hasan Kamil groeide op in Swansea met een passie voor het maken van graffitikunst.

Na vijf jaar als grafisch ontwerper te hebben gewerkt, woont hij nu in Bristol en houdt hij zich bezig met het maken van grootschalige muurschilderingen en op maat gemaakte letters.

Als hij buiten muurschilderingen schildert, komen er vaak mensen langs om hem naar zijn werk te vragen. Hij zegt dat hij daardoor een goed beeld heeft van wat het publiek vindt van de kunst die op gebouwen, muren en onderdoorgangen verschijnt.

“De gemiddelde perceptie (zegt) ‘Ik hou van street art, maar ik haat de graffiti en de tagging’,” zei hij.

“Maar ze realiseren zich niet dat ze naast elkaar bestaan ​​en dat graffiti er eigenlijk al eerder was. Daarom zal ik altijd een groot voorstander van graffiti blijven.”

Er is nog een opmerking die ik vaak hoor.

“Het B-woord – Banksy. ‘Je bent toch niet Banksy?’ Dat hoor je vaak.”