Speciaal VN-rapporteur Francesca Albanese heeft dinsdag een rapport gepubliceerd waarin ze oproept tot internationale strafrechtelijke vervolging van bedrijven en stichtingen die zouden investeren in de Isra\u00eblische bezetting, \u201eapartheid\u201d en \u201egenocide\u201d in de Palestijnse gebieden. Het rapport beschrijft hoe tientallen \u201einvloedrijke\u201d bedrijven over de hele wereld de Isra\u00eblische \u201egenocidale bezettingseconomie\u201d financieel in stand hebben gehouden, en daarvan hebben geprofiteerd. Dat maakt de bedrijven medeplichtig aan \u201emensenrechtenschendingen en internationale misdaden tegen het Palestijnse volk\u201d, aldus de VN-rapporteur. <\/p>\n
Het rapport stelt dat bedrijven verplicht zijn om mensenrechtenschendingen van hun hand te voorkomen als zij zakendoen in gebieden waar dat kan gebeuren. De genoemde bedrijven zouden de wetten die hen daartoe verplichten niet genoeg hebben nageleefd. <\/p>\n
Grote namen in het rapport zijn Microsoft, Google\u2019s moederbedrijf Alphabet, IBM, Amazon, Allianz, Airbnb, Hyundai en Volvo. Deze bedrijven dragen volgens speciaal VN-rapporteur Albanese bij aan het \u201elegitimeren en normaliseren van Isra\u00eblische daden\u201d door geld te investeren en technologie te leveren waardoor de \u201eIsra\u00eblische koloniale bezetting kan voortbestaan\u201d. <\/p>\n
Het rapport spreekt van een koloniale bezetting omdat de Westelijke Jordaanoever sinds 1967 wordt bezet door Isra\u00ebl. Isra\u00eblische nederzettingen zijn daar illegaal volgens het internationaal recht en worden bewoond door zo\u2019n 600.000 kolonisten.<\/p>\n
Oproep<\/h2>\n
Het is de eerste keer dat de speciaal rapporteur van de VN nadrukkelijk oproept tot strafrechtelijke vervolging voor de ondernemingen en hun leidinggevenden. Bovendien dringt Albanese aan tot boycotts, desinvesteringen en sancties tegen de bedrijven \u2013 een oproep die tot nu toe was voorbehouden aan activisten voor de Palestijnse zaak.<\/p>\n
Voor het VN-onderzoek werd een database van meer dan duizend bedrijven samengesteld. De conclusies in het rapport zijn gebaseerd op onderzoeken van maatschappelijke organisaties, media en de VN Werkgroep voor Bedrijven en Mensenrechten. <\/p>\n
Ook werd een andere database van de VN geraadpleegd, waar de organisatie sinds 2020 publiekelijk bijhoudt welke bedrijven zakendoen in Isra\u00eblische nederzettingen. Nonprofitorganisaties zoals BDS (Boycott, Divestment, Sanctions) roepen op basis van die lijst al jaren op tot het vermijden van bedrijven en producten die verbonden zijn met Isra\u00eblische nederzettingen. VN-rapporteur Albanese sluit zich nu openlijk aan bij deze oproep.<\/p>\n
Nederland<\/h2>\n
Ook het in Nederland gevestigde Booking.com en de Nederlandse stichting Christenen voor Isra\u00ebl worden genoemd. Booking.com ligt al enkele jaren onder vuur vanwege het aanbieden van overnachtingen in illegale Isra\u00eblische nederzettingen, en is daar vorig jaar voor aangeklaagd door vier ngo\u2019s. Het OM onderzoekt de zaak.<\/p>\n
Religieuze liefdadigheidsinstellingen zijn volgens het rapport \u201ebelangrijke financi\u00eble facilitators voor illegale projecten\u201d in de bezette Palestijnse gebieden. Gezamenlijk zouden zij meer dan 12,25 miljoen Amerikaanse dollar (ruim 10 miljoen euro) naar kolonistische projecten hebben overgemaakt. <\/p>\n
De Nederlandse stichting Christenen voor Isra\u00ebl zou 300.000 euro hebben ge\u00efnvesteerd in een nieuwe wijk in een illegale Isra\u00eblische nederzetting op de bezette Westelijke Jordaanoever, bleek afgelopen maart uit onderzoek van Investico<\/a>, BOOS<\/a>, het Nederlands Dagblad<\/a> en De Groene Amsterdammer<\/a>. Mogelijk werd ook geld van de organisatie gebruikt om wapens voor kolonisten aan te schaffen. <\/p>\n Het VN-rapport stelt op basis van dit onderzoek dat de stichting daarom strafrechtelijk vervolgd kan worden voor hun rol bij de illegale Isra\u00eblische bezetting.<\/p>\n Volgens Christenen voor Isra\u00ebl kloppen de conclusies van Albanese en de Nederlandse media niet. De stichting ontkent de beschuldigingen en spreekt<\/a> van een lastercampagne. Albanese zou de stichting afgelopen april per brief gewaarschuwd hebben voor de publicatie van het rapport en de strafrechtelijke gevolgen ervan voor de stichting en leidinggevenden. De stichting schrijft Albanese te hebben verzocht om meer bewijs te leveren voor de conclusies, maar geen reactie te hebben ontvangen.<\/p>\n Zeker 45 organisaties die in het rapport worden genoemd zijn \u201enaar behoren ingelicht over de feiten\u201d waarop de beschuldigingen zijn gebaseerd. 15 daarvan zouden geantwoord hebben. <\/p>\n Albanese wordt door pro-Isra\u00eblische groeperingen en bondgenoten van Isra\u00ebl regelmatig bekritiseerd op haar inzet voor de Palestijnse zaak. De Amerikaanse regering verwijt haar bijvoorbeeld gebruik te maken van \u201eopruiende, juridisch twijfelachtige en antisemitische praktijken\u201d. <\/p>\n Donderdag presenteert Albanese het rapport in de VN Mensenrechtenraad in Gen\u00e8ve.<\/p>\n Correctie (2-7-2025 21.08): in een eerdere versie van dit artikel werd de suggestie gewekt dat speciaal rapporteur Albanese namens de Verenigde Naties spreekt. Dat is hierboven aangepast.<\/p>\n
![\"Francesca](\"https:\/\/images.nrc.nl\/k7R2Udo3SG6-D9feKKGHZRRPtdo=\/160x96\/smart\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/12173110\/web-1302BUI_Albanese1.jpg\"\/)