{"id":157433,"date":"2026-08-12T22:25:22","date_gmt":"2026-08-12T22:25:22","guid":{"rendered":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/hervormer-zhu-rongji-maakte-van-china-de-tweede-economie-ter-wereld\/"},"modified":"2026-08-12T22:25:22","modified_gmt":"2026-08-12T22:25:22","slug":"hervormer-zhu-rongji-maakte-van-china-de-tweede-economie-ter-wereld","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/hervormer-zhu-rongji-maakte-van-china-de-tweede-economie-ter-wereld\/","title":{"rendered":"Hervormer Zhu Rongji maakte van China de tweede economie ter wereld"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<div>\n<p>De Chinese oud-premier Zhu Rongji is woensdag in Beijing op 97-jarige leeftijd aan een niet nader omschreven ziekte overleden, melden <a href=\"https:\/\/english.news.cn\/20260812\/e5d0bd12de6d4a5997fc37530b942176\/c.html\">Chinese staatsmedia<\/a>. Hij kreeg vooral bekendheid als leider van de onderhandelingen over China\u2019s toetreding, in 2001, tot de Wereldhandelsorganisatie (WTO).<\/p>\n<p>Een <a href=\"https:\/\/www.news.cn\/politics\/20260812\/4c2c72e299ef4561915d2e507393a81f\/c.html\">offici\u00eble necrologie<\/a> omschrijft hem als een \u201eloyale communistische strijder\u201d. Onvermeld blijft dat Zhu, die zich in het oprichtingsjaar van de Volksrepubliek (1949) bij de partij had aangesloten, daar negen jaar later uit werd gezet. Dat gebeurde nadat hij was ingegaan op de uitnodiging van Mao Zedong om kritiek te leveren op het jonge staatsapparaat \u2013 <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Hundred_Flowers_Campaign\">de Honderd Bloemen-campagne<\/a>. Hij had Mao\u2019s economisch beleid, met zeer hoge groeidoelstellingen, \u201eirrationeel\u201d genoemd. Tijdens de Culturele Revolutie werkte hij vijf jaar als arbeider op het Chinese platteland.<\/p>\n<div class=\"dmt-quote dmt-quote--type-streamer\" data-styled=\"false\">\n<blockquote class=\"dmt-quote__content\">\n<p>Pas na de dood van Mao, in 1976, werd Zhu gerehabiliteerd<\/p>\n<\/blockquote>\n<\/div>\n<p>Pas na de dood van Mao, in 1976, werd Zhu gerehabiliteerd. Daarna maakte hij snel carri\u00e8re binnen partij en overheid, met name als econoom in verschillende staatscommissies. In 1988 werd hij burgemeester van Shanghai, waar hij het achtergebleven stadsdeel Pudong hielp omvormen tot een van China\u2019s belangrijkste financi\u00eble centra, met een indrukwekkende skyline die symbool staat voor de opkomst van het land als economische supermacht.<\/p>\n<p>Deng Xiaoping, de Chinese leider die Mao was opgevolgd en de Volksrepubliek veranderde van een strak geleide planeconomie in een amalgaam van communisme en kapitalisme dat hij \u201esocialisme met Chinese kenmerken\u201d noemde, haalde Zhu in 1991 als vicepremier naar Beijing.<\/p>\n<h2 class=\"article-heading wp-block-heading\" data-styled=\"false\" data-text-align=\"left\">Privatisering van staatsbedrijven<\/h2>\n<p>In die rol, en later als premier onder Jiang Zemin, speelde Zhu een voorname rol bij verdere economische hervormingen. Hij dempte de gevolgen voor China van de financi\u00eble crisis in Azi\u00eb (1997) met kapitaalbeperkingen, grote infrastructurele investeringen en flinke bezuinigingen op de overheidsbureaucratie.<\/p>\n<p>Een andere pijler van zijn beleid, de privatisering van onrendabele staatsbedrijven, maakte het land concurrerender, maar kostte ook tientallen miljoenen banen. Daardoor groeide de kloof tussen arm en rijk, en ontstond veel onzekerheid onder de Chinese beroepsbevolking. Met die problemen kampt het land nog altijd. Ook hervormde Zhu de woningmarkt: huizenbezit werd aangemoedigd en de commerci\u00eble vastgoedsector kwam op. Die branche speelde een belangrijke rol bij de hoge economische groei in de eerste decennia van deze eeuw, maar verkeert sinds enkele jaren in een diepe crisis.<\/p>\n<div class=\"article-media article-media--image vorm__article-content-positioned\" data-fixedimagepoint=\"None\">\n<figure aria-labelledby=\"figcaption-1\" data-explicit=\"false\" data-fadein=\"false\" data-fadeinduration=\"0.5\" data-variant=\"article\"><picture><source srcset=\"&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/URRnbN49R5XCmXYTR8lROD4rqkw=\/160x\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 160w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/Bo8PQXoJGO9RLCnvY461MaG8efc=\/320x\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 320w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/0nK0EeNnT8VqhK3DqXYD5t5rhpA=\/640x\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 640w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/vu-2eYPMyIqafop4gcX-Vc4wLJ4=\/1280x\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 1280w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/bpMl-ZweishoxMuAd1In9qHHgS4=\/1920x\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 1920w&#10;\" type=\"image\/webp\"\/><img alt=\"\" src=\"https:\/\/images.nrc.nl\/7KmNxnxsqRg_BtQi0iU0XyLRYzs=\/1920x\/filters:no_upscale()\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg\" src-webp=\"https:\/\/images.nrc.nl\/bpMl-ZweishoxMuAd1In9qHHgS4=\/1920x\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg\" data-lightbox-zoom=\"https:\/\/images.nrc.nl\/7KmNxnxsqRg_BtQi0iU0XyLRYzs=\/1920x\/filters:no_upscale()\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg\" data-lightbox-zoom-webp=\"https:\/\/images.nrc.nl\/bpMl-ZweishoxMuAd1In9qHHgS4=\/1920x\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg\" data-open-in-lightbox=\"true\" decoding=\"async\" height=\"1419\" loading=\"lazy\" srcset=\"&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/VSWTM7FCw32SYJYI3UytM4qnKsk=\/160x\/filters:no_upscale()\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 160w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/ckxzoozpLLwyO7hx9gR2OAYc5v0=\/320x\/filters:no_upscale()\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 320w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/J52esuJ2aDB4cVk_fI84GwM9HF4=\/640x\/filters:no_upscale()\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 640w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/FeAokVPYiykbcMYNAt8lABCrIww=\/1280x\/filters:no_upscale()\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 1280w,&#10;https:\/\/images.nrc.nl\/7KmNxnxsqRg_BtQi0iU0XyLRYzs=\/1920x\/filters:no_upscale()\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/12151802\/120826BUI_2035889088_rongji.jpg 1920w&#10;\" width=\"2017\"\/><\/picture><figcaption>\n<p class=\"caption\" id=\"figcaption-1\">Zhu Rongji in 1995.<\/p>\n<p><small class=\"credit\">Foto Andy Mettler\/Reuters<\/small><\/figcaption><\/figure>\n<p><button class=\"article-media__btn-zoom\" data-open-child-image-in-lightbox=\"\"><br \/>\n<dmt-icon name=\"ic-zoom-in\">Zoom in<\/dmt-icon><br \/>\n<\/button>\n<\/div>\n<p>Zhu was een fel bestrijder van corruptie. In 1994 zou hij tijdens een bezoek aan de provincie Heilongjiang een lokale partijbaas ter plekke hebben ontslagen toen die pronkte met een luxe aansteker die hij zich met zijn salaris niet zou hebben kunnen veroorloven. Hij had de reputatie vaker fel uit de hoek te komen, bijvoorbeeld toen hij de zwakke dijken langs de rivier de Yangtze vergeleek met \u201etofu-pulp\u201d, aangelegd door \u201eparasieten\u201d.<\/p>\n<h2 class=\"article-heading wp-block-heading\" data-styled=\"false\" data-text-align=\"left\">\u2018Chinese Gorbatsjov\u2019<\/h2>\n<p>Zhu\u2019s belangrijkste bijdrage aan de economische opkomst van China is waarschijnlijk dat hij de onderhandelingen leidde over het lidmaatschap van zijn land van de Wereldhandelsorganisatie. China trad tot deze WTO toe in 2001. Mede daardoor haalde het land in 2011 Japan in als tweede economie ter wereld, een positie die China niet meer heeft losgelaten. <\/p>\n<p>Zijn economische liberalisme bezorgde Zhu in het Westen de bijnaam \u201eChina\u2019s Gorbatsjov\u201d, naar de leider van de Sovjet-Unie die economische en politieke vrijheden introduceerde. Die vergelijking zinde hem niet. \u201eIk ben niet China\u2019s Gorbatsjov\u201d, zou hij in 1990 op bezoek in de Verenigde Staten <a href=\"https:\/\/www.washingtonpost.com\/archive\/politics\/1998\/03\/05\/chinas-economic-boss\/3c53f088-ebd0-4a37-b084-65315401d46e\/\">hebben gezegd<\/a>. \u201eIk ben China\u2019s Zhu Rongji.\u201d<\/p>\n<p><a class=\"dmt-article-suggestion\" data-article-id=\"4900565\" data-track-block-click=\"Lees ook\" href=\"https:\/\/www.nrc.nl\/nieuws\/2025\/07\/18\/chinas-technologisch-succes-leunt-op-een-wankel-systeem-dit-zijn-de-zeven-plagen-van-de-chinese-economie-a4900565\"><br \/>\n<dmt-icon class=\"dmt-article-suggestion__icon\" name=\"ic-forward\"\/><\/p>\n<div class=\"dmt-article-suggestion__text\">\n<p>\n\t\t\t\tLees ook\n\t\t\t<\/p>\n<p><span>China\u2019s technologisch succes leunt  op een wankel systeem: dit zijn de zeven plagen van de Chinese economie<\/span>\n<\/div>\n<p><img decoding=\"async\" alt=\"Werknemers op een bouwplaats voor een wooncomplex in Huaian, in de oostelijke provincie Jiangsu. \" class=\"dmt-article-suggestion__image\" height=\"96\" loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/images.nrc.nl\/ltjkaxUCEnOen8eB0kzta-k3A0Q=\/160x96\/smart\/filters:no_upscale():format(webp)\/s3\/static.nrc.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/17171443\/data135056328-7fc464.jpg\" width=\"160\"\/><br \/>\n<\/a><\/p>\n<p><dmt-util-bar article=\"4934345\" data-paywall-belowarticle=\"\" headline=\"Hervormer Zhu Rongji maakte van China de tweede economie ter wereld\" url=\"https:\/\/www.nrc.nl\/nieuws\/2026\/08\/12\/hervormer-zhu-rongji-maakte-van-china-de-tweede-economie-ter-wereld-a4934345\"><br \/>\n<button class=\"dmt-util-bar__button dmt-util-bar__button--gift\" data-button-share=\"gift\" slot=\"gift\"><br \/>\n<span class=\"dmt-util-bar__button-container\"><br \/>\n<span class=\"dmt-util-bar__button-title\">Geef cadeau<\/span><br \/>\n<dmt-icon aria-hidden=\"true\" class=\"dmt-util-bar__button-icon\" name=\"ic-gift\"\/><br \/>\n<\/span><br \/>\n<\/button><br \/>\n<button aria-label=\"Deel artikel\" class=\"dmt-util-bar__button dmt-util-bar__button--share\" data-button-share=\"share\" slot=\"share\"><br \/>\n<span class=\"dmt-util-bar__button-container\"><br \/>\n<span class=\"dmt-util-bar__button-title\">Deel<\/span><br \/>\n<dmt-icon aria-hidden=\"true\" class=\"dmt-util-bar__button-icon\" name=\"ic-share-web\"\/><br \/>\n<\/span><br \/>\n<\/button><br \/>\n<button class=\"dmt-util-bar__button\" slot=\"contact\"><br \/>\n<span class=\"dmt-util-bar__button-container\"><br \/>\n<span class=\"dmt-util-bar__button-title\">Mail de redactie<\/span><br \/>\n<dmt-icon aria-hidden=\"true\" class=\"dmt-util-bar__button-icon\" name=\"ic-email\"\/><br \/>\n<\/span><br \/>\n<\/button><br \/>\n<\/dmt-util-bar> <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>De Chinese oud-premier Zhu Rongji is woensdag in Beijing op 97-jarige leeftijd aan een niet nader omschreven ziekte overleden, melden Chinese staatsmedia. Hij kreeg vooral bekendheid als leider van de onderhandelingen over China\u2019s toetreding, in 2001, tot de Wereldhandelsorganisatie (WTO). Een offici\u00eble necrologie omschrijft hem als een \u201eloyale communistische strijder\u201d. Onvermeld blijft dat Zhu, die &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":157434,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[153],"tags":[],"class_list":["post-157433","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-economie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/157433","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=157433"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/157433\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/media\/157434"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=157433"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=157433"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=157433"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}