Marianne Werefkin Stichting, Stedelijk Museum voor Moderne Kunst, Ascona<\/figcaption><\/figure>\n<\/dmt-image-wrapper><\/p>\n
Avantgardistisch roze<\/h2>\n Na de dood van haar vader in 1896 brak een tijd van financi\u00eble zorgeloosheid aan. Ze krijgt een royaal pensioen van de tsaar en vertrekt met Jawlensky en een elfjarig dienstmeisje naar het moderne M\u00fcnchen. Van daaruit reizen we naar Normandi\u00eb, Zuid-Frankrijk, Itali\u00eb, een zomerhuis in Murnau. Werefkin maakt kennis met werk van Van Gogh, Gauguin en de postimpressionist Les Nabis. Het huis in M\u00fcnchen verandert in een avant-gardistische, zogenaamde Pink Salon. <\/p>\n
In die salon heeft Werefkin het hoogste woord. Het gaat over de rol van de kunst \u2013 \u2018de geliefde vreemdeling\u2019, schrijft ze in een dagboek \u2013, over de zoektocht naar de ziel, de expressie in externe dingen. Bomen kunnen rood zijn, ziet Van Gogh, een zandpad blauw. Alles is symbolisch \u2013 ze verbeeldt abstracte gevoelens in een bergtop, een meer, een storm. Een hoogtepunt is het ijzige gevoel Vrouw met lantaarn<\/em> (1910), waarin de bergtoppen ongenaakbaar neerkijken op een gebogen rood-zwarte figuur op weg om vee te verdoven.<\/p>\nOndertussen \u2013 en dat is merkwaardig \u2013 stopte ze met schilderen kort nadat ze Jawlensky in 1896 had ontmoet. Alleen mannen kunnen een artistieke revolutie ontketenen, meent ze. Ambitie is een mannelijk voorrecht. Jawlensky’s carri\u00e8re moet worden ondersteund, zijn kunst moet schitteren. Niet die van haar.<\/p>\n
Het zijn juist haar brieven, die ontbreken in de tentoonstelling, die een idee geven van de wanhoop die deze keuze ook bij haar teweegbrengt, een wanhoop die nog groter wordt als blijkt dat Jawlensky een relatie aangaat met de piepjonge dienstmeisje dat in 1902 op vijftienjarige leeftijd bevalt van een meisje. zoon. Werefkin houdt de lippen op elkaar en blijft het huishouden voor Jawlensky, moeder en kind financieren. Als Jawlensky haar in 1921 uiteindelijk verlaat en met de meid trouwt, is dat een klap, maar niet een die ze kan overwinnen. \u201cIk ben geen lafaard\u201d, schrijft ze. <\/p>\n
<\/p>\nMarianne von Werefkin, In het caf\u00e9<\/strong>1909. <\/figcaption>Marianne Werefkin Stichting, Stedelijk Museum voor Moderne Kunst, Ascona<\/figcaption><\/figure>\n<\/dmt-image-wrapper><\/p>\n
In 1906 begon ze weer koortsachtig te schilderen. Ze werkt met gouache, tempera, pastelkrijt en kleurpotloden. Geen olieverf. Het valt op dat haar werk veranderlijk is. Ze laat het neo-impressionisme los: het gaat haar om de uitdrukking van een symbolische uitdrukking. Ze verwerpt de abstractie, zoals Kandinsky nastreeft. Haar kunst is gebaseerd op de werkelijkheid. Het is alsof Werefkin haar artistieke zekerheid heeft verloren met de schilderkunstige interval die ze zichzelf heeft opgelegd. Theorie\u00ebn over kunst, engagement en mystiek gaan met haar aan de haal. <\/p>\n
<\/p>\nMarianne von Werefkin, Zelfportret<\/strong>1893. <\/figcaption>Marianne Werefkin Stichting, Stedelijk Museum voor Moderne Kunst, Ascona<\/figcaption><\/figure>\n<\/dmt-image-wrapper><\/p>\n
Kille op de troon<\/h2>\n Ze brengt de grimmigheid van de armoede niet scherp genoeg in beeld, terwijl de expressie en symboliek vaak overdreven zijn. De voddenverzamelaar<\/em> (1917) is een landschap opgebouwd in mystieke kleuren en strikt gedefinieerde vormen, met een ondoorgrondelijk diep meer en hoge bergen. De magere man op de voorgrond, met zijn benen als gebogen takken, is slechts een sjabloon. Hij is niets in het licht van de natuur. Het portret van., ondergedompeld in vele tinten blauw en ziekelijk wit Danser Alexander Sacharoff<\/em> (1909) is daarentegen sterk. Hier zie je, boem, het koude gezicht van iemand tussen man en vrouw.<\/p>\nEen van haar beste werken is Voorstad van M\u00fcnchen <\/em>(1909), waarin ze experimenteert met verschillende perspectieven en kleuren. Alles \u2013 zelfs het contrasterende rode veld \u2013 lijkt gehuld in een grijze wolk, alsof er een sneeuwbui op komst is. Op de voorgrond zie je een boerderij, kale bomen, rustende karrenpaarden, een in elkaar gedoken groepje wandelaars op weg naar de stad, aan de horizon oprijzend en in aanbouw. Alles beeft van armoede, kou en lijden. Maar alles is nieuw \u2013 en Werefkin brengt dit op vernieuwende wijze in beeld. <\/p>\nOm te delen<\/span>E-mail de redacteur<\/span>Tentoonstelling Marianne von Werefkin – pionier van het expressionisme. Tot 16 maart 2025. Museum de Fundatie, Zwolle. Info: museumdefundatie.nl \u2018Meer vrouwelijke kunstenaars\u2019, beloofde Beatrice von Bormann bij haar aantreden als directeur van museum De Fundatie in Zwolle in oktober 2022. Meer verrassing, kwaliteit en diepgang. Maar toen vielen er enkele lichamen uit de kast: financi\u00eble …<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":84313,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[147],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/84312"}],"collection":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=84312"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/84312\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/media\/84313"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=84312"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=84312"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/irakezen.nl\/du\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=84312"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}