Club Gewalt over radicaal-feministische kerstmusical: ‘Wij zijn nooit bang om het ongemakkelijk te maken’

‘Kent u iemand die… de transitie is weg?” “Ja.” „En Heb je met die persoon gesproken? over de transitie?” Oh lieverd. Met de microfoon nog steeds op mij gericht, graaf ik door mijn geheugen, op zoek naar gesprekken die ik heb gevoerd over de menopauze – ik vind er geen. De frontvrouw van punkrockband Herr Hamsterfleisch weet wel raad met zo’n ‘nee’. In haar fantasierijke mix van Nederlands en Duits stelt ze voor om dat gesprek meteen te oefenen. Praat gewoon met de persoon die naast je zit over “de transitie”, zegt ze.

Er zit nog niemand naast mij als ik op 3 december naar de repetities ga voor de kerstmusical Meneer Hamstervlees en de boze Antz van muziek- en performancecollectief Club Gewalt. De première vindt over enkele dagen plaats, op zaterdag 7 december. Iets verderop in de zaal van het Rotterdamse Theater Walhalla zit Romana Vrede, die de eindregisseur van het stuk is. Ze draait zich naar mij toe. We praten over de lege stoelen op deze druilerige dinsdagavond over de transitie.

“We zijn nooit bang om het ongemakkelijk te maken”, zegt Suzanne Kipping van Club Gewalt, die samen met Robbert Klein de muziek voor het optreden schreef. We zijn verhuisd naar het kantoor boven de kamer. Aan het kledingrek dat daar staat opgesteld hangen de kostuums van de bandleden: leer en latex, grote kragen, een rok met drie rubberen dildo’s op de rug. Maar de kleuren zijn feestelijk. Helderrood, glanzend goud. Een beetje Wonderwoman, een beetje kerst en een beetje… “BDSM”, vult Anne van de Wetering aan, samen met Elly Scheele verantwoordelijk voor de tekst van de voorstelling. “De stijl van Herr Hamsterfleisch is erg BDSM.”

We wilden dat witte feministische materiaal in twijfel trekken en in een nieuw licht plaatsen. En daar hebben we deze musical voor gebruikt

Gekheid

Herr Hamsterfleisch is een van de alter ego’s van Club Gewalt, leggen Kipping en Van de Wetering uit. Dit ‘radicaal feministische zusje’ van het theatergezelschap is het geesteskind van Gewalt-lid Loulou Hameleers, die zich acht jaar geleden liet inspireren door de Duitse performer Nina Hagen – ook wel bekend als de meter van de Duitse woordspelingk. “Loulou was groot fan van haar manier van optreden”, vertelt Kipping. “Die gekte. Daar ging ze hard op in. Dus schreven we een paar van die rare progrocknummers voor haar. Sindsdien is Herr Hamsterfleisch uitgegroeid tot een band op zich, die onder meer op het populaire muziekfestival Down the Rabbit Hole stond.

Maar in die acht jaar zijn ook de leden van Club Gewalt veranderd. “Herr Hamsterfleisch heeft veel liedjes over het innemen van ruimte en het vieren van vrouwelijkheid. Er zijn liedjes over vulva’s, over heksen. Sommige dingen uit het repertoire voelen voor ons nu wat ouderwets aan”, zegt Kipping. “We wilden dat witte feministische materiaal in twijfel trekken en in een nieuw licht plaatsen. En daar hebben we deze musical voor gebruikt.”

Dat uitgangspunt leidde in de kerstmusical tot korte punkliedjes met titels als ‘Feminisme zonder intersectionaliteit is gewoon blanke superioriteit’ en ‘Er is meer nodig om de rechtsstaat te beschermen dan zo nu en dan stemmen’. Bij de voorstelling hoort ook een tien minuten durend muzikaal nummer waarin Herr Hamsterfleisch zich afvraagt ​​of zij in haar verlangen om ruimte in te nemen de grenzen van anderen overschrijdt. De musical toont ook de volwassenheid van de radicale zus van Club Gewalt: de frontvrouw van Herr Hamsterfleisch verlegt haar aandacht van het individuele naar het collectieve belang.

Punkrock van Dickens

Naast Nina Hagen, Hang Youth (een punkrockband die bekend werd met nummers onder de minuut) en Hedwig en de boze Inch (een musical over een fictieve rock-‘n-rollband) diende verder de Een kerstlied als inspiratiebron. Alleen Herr Hamsterfleisch krijgt geen bezoek van drie geesten, maar van levensgrote mieren. “Ze kunnen uiteraard heel goed samenwerken”, legt Kipping uit. “Ze hebben elkaar nodig om te overleven. En dat hebben we net gehad verdomd ziek mierenkostuums.” En dan wordt Herr Hamsterfleisch ook op het podium bijgestaan ​​door de Rotterdamse punkband Venus Tropicaux.

Deze creatieve samenkomst van stijlen en invloeden past bij de ambitie van Club Gewalt om de grenzen van het muzikale genre te verleggen. Een aanzienlijk deel van de musicals die nu gemaakt worden, gaan ook over vroeger, zegt Kipping: “Er wordt veel teruggekeken. We proberen vooruit te kijken en gebruiken een verhaal dat zich afspeelt in het ‘nu’.” Al vraagt ​​Van de Wetering zich soms af “hoe je tegenwoordig in vredesnaam een ​​musical maakt. De mensenrechten worden op zo’n grove schaal geschonden, terwijl er politiek niets gebeurt. Soms voelt het zo moeilijk om iets te doen. Maar het voelt ook nodig om iets te doen.”

Ook Herr Hamsterfleisch worstelt met dat dilemma. Om zulke zware en ongemakkelijke thema’s voor zowel het publiek als zichzelf behapbaar te houden, stopt Club Gewalt veel humor in haar werk. “We hebben altijd quotes die boven het repetitieproces uitstijgen”, lacht Kipping. “Een daarvan is: ‘Humor is welkom’.” Nog enkele motto’s: “Niet invallen voor iemand anders.” “Het uiten van angsten.” “Conflicten zijn niet slecht.” “Praat niet over de ander heen.” Het is stuk voor stuk een motto dat weerklank vindt Meneer Hamstervlees en de boze Antz.

“Deze voorstelling gaat ook over fundamentele menselijke vaardigheden”, zegt Van de Wetering. “Het is zo makkelijk om te vragen: ‘Hé, hoe gaat het?’. Of om sorry te zeggen.” Probeer dat dus eens tijdens het kerstdiner, stelt Club Gewalt voor. Je hebt misschien weinig invloed op de wereldpolitiek, maar op kleine schaal kun je zeker een verschil maken. Stel daarom een ​​moeilijke vraag. Zeg sorry als je een grens overschrijdt. “We kunnen thuis op microniveau gesprekken blijven voeren die op macroniveau zo uit de hand lopen”, zegt Van de Wetering. “Dat geeft mij hoop.”

Om te delen





E-mail de redacteur