‘Weduwe Clicquot’: het leven, maar vooral de liefde van de ‘grande dame van de champagne’
Weduwe Clicquot (1777-1866), Veuve Clicquot, was de ‘grande dame van de champagne’ die begin 19e eeuw champagne transformeerde van troebel druivenbier met een schuimkraag tot de heldere, bruisende feestdrank van vandaag. Ze perfectioneerde de ‘remuage’ en de ‘dégorgement’, en als u daar meer over wilt weten, verwijs ik u naar uw zoekmachine. Ik heb de ruimte niet, en helaas geldt dat ook voor biopic Weduwe Clicquot.
Bankiersdochter Barbe Nicole Ponsardin werd weduwe toen haar man François in 1805 stierf, mogelijk door zelfmoord. In de Britse film Weduwe Clicquot In de Napoleontische tijd overwint ze seksistische obstakels: de Veuve Clicquot cuvée wordt een rage, met de Russische tsaar Alexander als grootste fan. In bitterzoete flashbacks blikt de film terug op haar huwelijk met de gekwelde François, die verandert van een lieve, excentrieke man – hij zingt voor zijn wijnranken – in een opiumtinctuurverslaafd wrak. Als weduwe worstelt ze met het introduceren van een vrouwelijke bedrijfscultuur – geen hiërarchie –: de heren zijn sceptisch. Schoonvader Philippe overtuigt hen om in haar te investeren door gedeelde schuldgevoelens over François, zakenman Louis wordt ook een minnaar, en als toetje is er een rechtszaaldrama: rivalen willen het champagnehuis overnemen omdat een vrouw geen bedrijf mag runnen.
Weduwe Clicquot is elegant gefilmd, met licht dat krijtachtig door vitrages en veel kaarsen sijpelt. Gevoelig gespeeld, mooie kostuums, maar ook een wat inert kamerspel: als de oorlog in 1814 de heuvels rond Reims bereikt, schrik je van die plotselinge dynamiek. En het blijft een raadsel waarom haar product de elite-partydrank van de wereld is geworden. We zien de weduwe druk bezig met pompen en noten, maar wat doet ze dan? De méthode champenoise biedt geen drama, toegegeven, dus het wordt Weduwe Clicquot voor ‘vrouwelijke empowerment’. Maar haar verdiensten in het huis, de wijngaard en het bed alleen blijven een mysterie. Je zou dat anders benaderen met een man.
