AI vaak seksistisch en discriminerend: ‘Nooit neutraler dan mensen’

“Dat is technisch niet op te lossen, dat is iets waar we in de fysieke wereld aan moeten werken.” AI is meer dan een spiegel van onszelf. “Het vangt onze vooroordelen op, maar verspreidt ze ook op grotere schaal.”
Geen oplossing
“Het is eigenlijk een probleem dat niet opgelost kan worden. Als je een AI-systeem eerlijker maakt, krijg je allerlei andere problemen, zoals dat het systeem minder nauwkeurig wordt.” Een ander probleem heeft te maken met compensatie. AI-systemen extra data geven van een bevolkingsgroep die minder vertegenwoordigd is, kan averechts werken. “Bij Gemini, de AI van Google, werd ontdekt dat de blanke huid oververtegenwoordigd was. Google wilde die bias oplossen door zoveel mogelijk verschillende huidskleuren in het systeem te stoppen, maar toen kwamen er ook afbeeldingen van nazi’s met een zwarte huid tevoorschijn.”
Het doorbreken van patronen in kunstmatige intelligentie blijkt moeilijk en misschien zelfs onmogelijk. “Ik geloof niet in een technische oplossing. Je kunt niet alles in data uitdrukken. Dat zal nooit de ambiguïteit, gelaagdheid en context van wat er in een mens gebeurt, kunnen laten zien.”
Onmenselijk
Toch kan het lijken alsof kunstmatige intelligentie de vaardigheden van een mens heeft. “ChatGPT simuleert dat ook. Maar het heeft niet al die lagen en subtiliteiten. Teksten overnemen en herhalen is iets anders dan daadwerkelijk emoties en zintuigen hebben.” Beerends vindt dat we AI nog te veel als een mens zien. “We denken dat het op dezelfde manier werkt als een menselijk brein, terwijl dat eigenlijk niet zo is.”
Veel mensen denken ook dat AI neutraler is dan de mens. “Dat is een groot misverstand”, benadrukt Beerends. “Neutraliteit bestaat niet. Voor een mens bestaat het niet, want je kunt je eigen perceptie niet uitzetten. Het geldt dus niet voor de data die we produceren en de systemen die we bouwen. Het is heel raar om te denken dat iets dat wij bouwen neutraler kan zijn dan wij.”





